Groep flow – een eerste kennismaking Groep flow Geodomein

Wat is het en hoe maak je het mee?

Jarenlang begeleidde, coachte en trainde ik teams. Door gebruik te maken van mijn intuïtie en mijn gevoel voor energie kon ik snel duiden wat er loos was in de groep. Wie boos was op wie. Waar wrevel zat, onbegrip of angst. Door een sfeer van openheid en vertrouwen te creëren kwam er ruimte voor kwetsbaarheid en kwam het gesprek op gang. Van daar uit ontstond er draagvlak om te werken aan missie, visie, doelen. Eerst vanuit de kracht van de individuen – en gaandeweg ook steeds meer vanuit de groep als geheel.

Zo heb ik mogen bouwen aan krachtige zelfsturende teams, aan teams die straalden van zelfvertrouwen en enthousiasme en aan teams die zichtbaar durfden te worden. Steeds weer genoot ik van de energie van de groep.

Begrijp jij mensen?

Gek genoeg is er ooit een tijd geweest dat ik dacht dat ik mensen niet begreep, omdat dat wat ze zeiden anders was dan wat ik van hun energie voelde. Dat bracht me destijds in de war. Daarom was mijn conclusie dat ik mensen niet begreep. Pas veel later besefte ik dat niet iedereen de energie van mensen voelt zoals ik. Het was voor mij zo gewoon dat ik het niet als een talent herkende. Ik vond het heel normaal om de energie te voelen.

Veranderaars veranderen

Het voelen van deze energie heb ik goed kunnen gebruiken bij het begeleiden van teams. Toch knaagde er iets. Elk team dat ik begeleidde leidde tot mijn ‘nee zeggen’ tegen andere teams, want ik kon niet op twee plaatsen tegelijkertijd zijn. Dacht ik. Tot ik me realiseerde dat ik individuen uit verschillende teams tegelijkertijd zou kunnen inspireren, waarmee ik hen zou kunnen begeleiden om hùn teams te veranderen. De veranderaars helpen om zichzelf en hun teams te veranderen.

Verandering Realiseren

En zo startte de eerste lichting 2019 van het organisatie-overstijgende Jaarprogramma ‘Verandering Realiseren’. De groep zat vol. Schouder aan schouder aan een grote tafel. Een talentvolle interdisciplinaire groep met deelnemers van (overheids)organisaties, bedrijven en ondernemers. De tweede groep start in mei en de eerste enthousiastelingen hiervoor hebben zich al weer gemeld.

Fout gedacht

Alhoewel ik dit jaarprogramma met veel plezier heb gecreëerd door onze meest succesvolle losse workshops te combineren, had ik toch het gevoel dat ik iets zou gaan missen: de energie van de groep.

Die lichtjes in de ogen die je één voor één weer aan ziet gaan in de groep.

Je kent of herkent het misschien: dat proces dat start bij de innovator in de groep, bijvoorbeeld de jongeling, die met zijn of haar jeugdig enthousiasme alles probeert te veranderen, die vervolgens de grappenmaker in het team weet te overtuigen die op zijn/haar beurt via praatjes bij in het koffieapparaat het teamgevoel een injectie weet te geven, die vervolgens de groep werkers weer aansteekt, je weet wel die teamspelers die voelen, zien en horen dat er verandering gaande is en die vervolgens gaan uitvoeren en daarmee de critici weten te overtuigen, omdat de feiten op tafel komen: een heldere visie, een duidelijk plan, goede afspraken.

Dat dus.

Dat meemaken, het sneeuwbaleffect,

Die problemen die verdwijnen, 1, 2, en opeens meer,

De openheid om te praten, het vertrouwen dat ontstaat,

De opluchting, het begrip,

De verlichting,

Het plezier,

De gulle lach die weer schatert door het gebouw,

Het smoezen, niet omdat er geroddeld wordt maar omdat er weer wordt samengewerkt,

De verbanden tussen teamleden die elkaar nu wel vinden, de één-twee-drietjes,

Het groepsgevoel, de flow van mensen die weer doen wat ze leuk vinden,

Het voor elkaar opnemen, het staan voor hun teamleider of afdelingshoofd,

En dan het moment dat ik mezelf overbodig heb gemaakt, ze kunnen samen verder.

Dat gevoel, ik dacht dat ik het zou gaan missen.

Ik had ongelijk.

Duurzaam vertrouwen

In de team workshops leren wij –ik zeg wij want ondertussen heb ik zelf ook een team mogen opbouwen- aan teamleden om te werken vanuit hun talent, hun passies en hun doel. We leren ze dat het hoofddoel van teamspelers is om, op een rendabele manier, waarde toe te voegen aan het team dat ze dienen. En we inspireren ze met het concept duurzaam vertrouwen waarover ik uitgebreid vertel in mijn e-book ‘Breng je team in kaart’.

Dit e-book krijgen mensen als ze bij ons een talententest doen, maar deze bied ik je voor deze gelegenheid gratis aan omdat ik eerlijk gezegd geen zin heb om het hele verhaal hier nogmaals te vertellen.

Afijn…

Iedere teamspeler behaalt zijn of haar beste prestatie door uit te blinken in het gebied waarin hij of zij van nature het meeste vertrouwen opbouwt. Voor het team om ons heen is het juist belangrijk dat dàt teamleden zijn met ander talent, zodat zij ons steunen juist in die aspecten waarin we minder te vertrouwen zijn.

Vertrouwen en flow

Bij vertrouwen gaat het over het volgende:

• Je bent het meest te vertrouwen daar waar je de meeste waarde levert

Waarbij we ons afvragen:

• Hoe consistent ben je bij het uitvoeren van je activiteiten?

Daarbij geldt:

• Je creëert de meeste flow daar waar je het meeste te vertrouwen bent

In de team workshops spreken we dus ook uitgebreid over flow. Flow wordt vaak gedefinieerd als een staat van optimale prestatie. Een gevoel waarbij alles als vanzelf gaat, zonder moeite, waarbij je aan het einde van de dag nog energie over hebt. Flow is natuurlijk ontzettend goed onderzocht en beschreven door Dr Mihaly Csikszentmihalyi.

Hoe voelt het om in flow te zijn?

Mihaly Csikszentmihalyi en zijn team hebben duizenden mensen geïnterviewd om de belangrijkste componenten van flow te identificeren, die ik hieronder probeer op te sommen:

1. Je bent volledig betrokken bij wat je doet: je bent volledig geconcentreerd en gefocust;

2. Er is een gevoel van extase – iets van buiten de dagelijkse realiteit te zijn;

3. Er is een grote innerlijke helderheid: je weet wat er moet gebeuren en je krijgt onmiddellijk feedback over hoe goed je het doet;

4. Je weet dat de activiteit goed te doen is, en dat je over de benodigde vaardigheden beschikt om de taak met succes uit te voeren;

5. Je verliest je zelfgevoel en je angsten en zorgen drijven weg, je komt meer een staat van verlichting; daar waar ik jij is en wij ik;

6. Je verliest de tijd uit het oog en je bent volledig gefocust in het nu op het huidige moment;

7. Er is een intrinsieke motivatie – dat wat flow produceert, wordt z’n eigen beloning.

Grappig genoeg is het idee van flow ontstaan als resultaat van onderzoek naar geluk. De onderzoekers vroegen zich af: “Wat maakt ons blij?” en “Wanneer zijn we het gelukkigst?”.

Maar goed ik iets dwaal af.

Groep flow

Waar had ik nou ongelijk.

Ik dacht dat ik de energie van de teams zou missen. In onze individuele trajecten zien we de flowwaarden van onze coachees omhoog gaan, zoals onlangs nog bij een persoonlijk traject dat ik had met een afdelingshoofd van een gemeente die zijn flow waarde gedurende het programma duurzaam van een 5,5 naar een 8 kon brengen.

Dit zie ik ook bij de individuen in teams.

Maar het gevoel bij het werken met een team is toch anders. Ergens voelt het voor mij persoonlijk lekkerder om met zo’n heel team te werken.

En dank zij de cross-company groep die startte met het jaarprogramma realiseer ik me nu waarom: er is ook nog zoiets als groep flow!

Flow kan je zelf bereiken, maar dit zie je ook en wordt zelfs krachtiger als het in een groep gebeurt. Dit is eigenlijk zoals het klassieke gezegde: “het geheel is groter dan de som der delen”. Een team of groep is krachtiger en heeft meer flow dan iedere individuele teamspeler bij elkaar opgeteld.

“Het geheel is groter dan de som der delen”

Extase

Zelf heb ik groep flow als deelnemer wel eens meegemaakt. ‘Mijn eerste keer’, daar schreef ik in 2015 deze blog over. Mijn woorden daar beschrijven eigenlijk heel goed wat je kunt voelen bij groep flow – zeg ik met het besef en de kennis van nu-.

Creativiteit, communicatie, samenwerking, spontaniteit, productiviteit en algehele prestaties schieten omhoog in groep flow. Mensen presteren als één, een eenheid, en anticiperen op de acties van anderen nog vòòrdat ze gebeuren.

Flow-staat

Hoe vreemd het idee van flow en groep flow lijkt, er zijn feitelijk fysiologische dingen die veranderen als we in een flow-staat zijn. Er komt namelijk een zootje neurotransmitters vrij. Ik ben me hier wat meer in aan het verdiepen.

Wil je ook meer weten dan kun je bijvoorbeeld de TEDxHaarlem van Annette Gudde bekijken over de kracht van flow. En dan heb je Steven Kotler die in zijn boeken en online veel uitlegt over de neurotransmitters. Hij werkt aan een missie om in 2020 de complete set van genen in kaart gebracht te brengen die horen bij flow. Mooie missie!

De aanleiding

Opeens is het me helder aan het worden wat de ingrediënten zijn voor groep flow. Vanuit mijn intuïtie heb ik veel hiervan verwerkt in het Jaarprogramma. In een volgende blog beloof ik je er meer over te delen. Dit is een heel verhaal op zichzelf. Als ik het goed onder woorden kan brengen hoor je het van me.

Voor nu wil ik nog aantal van de opmerkingen van de deelnemers van het Jaarprogramma ‘Verandering Realiseren’ met je delen waar de groep flow in te herkennen is:

“Mensen die elkaar niet kennen en dan gelijk zo’n sfeer”.

“Een onvergetelijke ervaring, dank je wel dat je me hebt overtuigd dat het goed voor mij zou zijn om mee te doen aan het jaarprogramma.”

“Jullie hebben deze dag aan mij gegeven, bedankt! Het roerde mij”.

De deelnemers straalden na afloop. Ze doen mee omdat ze zich willen verdiepen in zichzelf. Wat is hun (natuurlijke) kracht, waar liggen hun zwaktes? Hoe zorgen ze dat ze elke dag hun volle potentieel kunnen benutten? Ook doen ze mee omdat ze meer inzicht willen krijgen over de optimale werking van teams en de drijfveren van teamleden willen snappen en willen leren hoe ze hun nieuwe kennis over talent, passie, flow, focus en visie over kunnen brengen op het team waarmee ze werken.

Voor mij geld dat ik vanaf nu met net zo veel plezier met groepen individuen werk als ik voorheen al deed met teams, met een extra aangewakkerde interesse voor de groep flow.

Wordt vervolgd…

PS. Voor elk paar ogen dat we laten stralen zowel individueel als in de groepen/teams geven we elders in de wereld een impact via B1G1 via GeniusU. Op dit moment door letterlijk te helpen stralen met zonne-energie. De aantallen stralende ogen zijn te volgen op onze website.

Ps2. Wil jij ook verandering realiseren in jezelf, je team en je organisatie meld je dan aan, bekijk hier het Jaarprogramma.